Training na chemotherapie; hoog of laag-tot-matig intensief?


Dankzij verbeterde diagnostiek en behandeling overleven steeds meer mensen kanker. Echter, na afloop van de behandelingen kampen veel patiënten met blijvende klachten, zoals afname in lichamelijke fitheid, ernstige vermoeidheid en verminderde kwaliteit van leven. In haar proefschrift, evalueerde Caroline Kampshoff bij patiënten met kanker na chemotherapie de effectiviteit op fysieke fitheid en vermoeidheid van een hoog intensief trainingsprogramma en een laag-tot-matig intensief trainingsprogramma, ten opzichte van een wachtlijst-controlegroep. Op donderdag 22 juni jongstleden heeft Caroline haar proefschrift succesvol verdedigd aan de Vrije Universiteit te Amsterdam. De Nederlandse Vereniging voor Fysiotherapie binnen de Lymfologie en Oncologie heeft financieel bijgedragen aan de drukkosten van Caroline haar proefschrift. 


Foto:Ljilja Suvajdžić (www.vanhartegefotografeerd.nl )

Het proefschrift is gebaseerd op de resultaten van de Resistance and Endurance exercise After ChemoTherapy (REACT-)studie. Deze studie maakte, als 1 van 4 klinische studies, deel uit van het ‘Alpe d’HuZes Cancer Rehabilitation’ (A-CaRe)-onderzoeksprogramma. De REACT-studie was een grootschalig onderzoek in samenwerking met negen ziekenhuizen en tweeëntwintig fysiotherapiepraktijken. In totaal namen 277 patiënten deel aan de REACT-studie, zij waren behandeld met een in opzet curatieve behandeling, waaronder chemotherapie. Deelnemers werden na loting verdeeld over drie groepen: hoog-intensieve training, laag-tot-matig intensieve training en de wachtlijstcontrolegroep. Beide trainingen bestonden uit kracht- en duurintervaltraining waarbij de duur en trainingsfrequentie precies gelijk waren. Er was alleen een verschil in trainingsintensiteit. Uit het onderzoek bleek dat ten opzichte van de wachtlijstcontrolegroep beide trainingsinterventies het uithoudingsvermogen verbeterden, de vermoeidheid verminderden en de kwaliteit van leven verhoogden. Hoog-intensieve training had grotere effecten op uithoudingsvermogen en kwaliteit van leven. Bovendien toont de kosteneffectiviteitsanalyse aan dat hoog-intensieve training meer gezondheidswinst per geïnvesteerde Euro oplevert dan laag-tot-matig intensieve training, met name door lagere gezondheidszorgkosten in de hoog-intensieve trainingsgroep. 

Naast het vaststellen van de trainingseffecten, werd ook onderzocht of deelnemers beide trainingsinterventies konden volhouden. Ongeveer 70% van de deelnemers in beide trainingsgroepen waren meer dan 80% van de trainingen aanwezig gedurende de 12-weekse interventie. En hierbij was geen verschil tussen de hoog-intensieve en laag-tot-matig intensieve trainingsgroep. Verder toonde onderzoek aan dat individuele psychosociale factoren zoals zelfvertrouwen en angst en/of depressieve gevoelens belangrijker waren voor het volhouden van hoog-intensieve training dan voor het volhouden van laag-tot-matig intensieve training. Het is daarom raadzaam om deze factoren in kaart te brengen voorafgaand aan het starten van hoog-intensieve training en indien nodig aanvullende counseling aan te bieden om het zelfvertrouwen te vergroten en de angst en/of depressieve gevoelens te verminderen, of om training te starten met een lagere trainingsintensiteit. 

De resultaten van de REACT-studie onderstrepen het belang van fysieke training na afloop van de chemotherapie voor het herstel van patiënten met kanker. 

Mocht u de digitale versie willen ontvangen van het proefschrift dan kunt u een mail sturen naar: c.kampshoff@kngf.nl.


Caroline Kampshoff (midden)

Foto:Ljilja Suvajdžić (www.vanhartegefotografeerd.nl )